petervantriet.nl
Lukas
Op deze pagina vind je mijn toelichtingen bij verschillende gedeelten uit dit Evangelie van Lukas. Over dit evangelie schreef ik het boek Lukas de Jood, waarin ik betoogde dat de evangelist niet de Griekse auteur was waar de kerkelijke traditie hem eeuwenlang voor heeft gehouden, maar een joodse schriftgeleerde die schreef voor een joods publiek. Ook in het boek Lukas versus Matteüs is veel over dit evangelie te vinden.
Proloog van het Lukasevangelie (Lukas 1:1-4)
Vraag & Antwoord - Vraag : Over de proloog van het Lukasevangelie (Lukas 1:1-4) schrijft je in Lukas de Jood (paragraaf 5.1.c) het volgende. "De woorden 'van het begin aan' (vers 2) betrekt men meestal op het begin van het openbare optreden van Jezus. De term 'het... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : Over de proloog van het Lukasevangelie (Lukas 1:1-4) schrijft je in Lukas de Jood (paragraaf 5.1.c) het volgende. "De woorden 'van het begin aan' (vers 2) betrekt men meestal op het begin van het openbare optreden van Jezus. De term 'het... Meer/More info...
De geboorte van Jezus (Lukas 2:1-6; Matteüs 2:1)
Vraag & Antwoord - Vraag : Het schijnt zo te zijn dat er twee Bethlehems zijn geweest: een in Judea (de bekende) en een in Galilea op 7 kilometer afstand van Nazareth. Volgens het EO-programma Jezus van Nazareth: een persoonlijke zoektocht van Kefah Allush (2018)... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : Het schijnt zo te zijn dat er twee Bethlehems zijn geweest: een in Judea (de bekende) en een in Galilea op 7 kilometer afstand van Nazareth. Volgens het EO-programma Jezus van Nazareth: een persoonlijke zoektocht van Kefah Allush (2018)... Meer/More info...
De besnijdenis van Jezus (Lukas 2:21)
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - In deze bijdrage beperk ik mij tot Lukas 2:21 en speciaal tot het motief van de besnijdenis. Lukas 2:21 is een verhaal van één vers, wellicht het kortste verhaal in de Bijbel. Het vers is opgebouwd uit twee motieven: besnijdenis en... Meer/More info...
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - In deze bijdrage beperk ik mij tot Lukas 2:21 en speciaal tot het motief van de besnijdenis. Lukas 2:21 is een verhaal van één vers, wellicht het kortste verhaal in de Bijbel. Het vers is opgebouwd uit twee motieven: besnijdenis en... Meer/More info...
Voor het aangezicht van alle volken (Lukas 2:31-32)
Vraag & Antwoord - Vraag : In Lukas de Jood (5.1.e) schrijf je over Lukas 2:31-32 (Simeon in de tempel) dat dit de enige keer is dat in het Evangelie van Lukas gesproken wordt over de gevolgen die het leven van Jezus zal hebben buiten de grenzen van Israël. Dat... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : In Lukas de Jood (5.1.e) schrijf je over Lukas 2:31-32 (Simeon in de tempel) dat dit de enige keer is dat in het Evangelie van Lukas gesproken wordt over de gevolgen die het leven van Jezus zal hebben buiten de grenzen van Israël. Dat... Meer/More info...
Johannes de Doper (Lukas 3:3)
Vraag & Antwoord - Vraag: In Lukas 3:3 lezen we dat Johannes de Doper doopte een doop van bekering tot vergeving van zonden. Dit is mogelijk geen alledaags ritueel geweest? Toch schijnen de mensen het geaccepteerd te hebben. Uit de literatuur kennen we de... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag: In Lukas 3:3 lezen we dat Johannes de Doper doopte een doop van bekering tot vergeving van zonden. Dit is mogelijk geen alledaags ritueel geweest? Toch schijnen de mensen het geaccepteerd te hebben. Uit de literatuur kennen we de... Meer/More info...
Veertig dagen in de woestijn (Lukas 4:1; Matteüs 4:2)
Artikel - Het getal 40 kan in bijbelverhalen verschillende functies hebben. Vaak gaat het dan om een overgangsperiode die een voorgaande periode afsluit en waarna een nieuwe periode met meer kennis van zaken of bekwaamheid begint. Meer/More info...
Artikel - Het getal 40 kan in bijbelverhalen verschillende functies hebben. Vaak gaat het dan om een overgangsperiode die een voorgaande periode afsluit en waarna een nieuwe periode met meer kennis van zaken of bekwaamheid begint. Meer/More info...
De inwoners van Tyrus en Sidon (Lukas 6:17)
Vraag & Antwoord - Vraag : Bij de aanvang van de veldrede in Lukas 6:17 is sprake van een grote menigte van volk, niet allen uit het gehele joodse land maar ook uit de heidense landstreken Tyrus en Sidon. In 'Lukas de Jood' (par. 5.1.e) wijs je erop dat de zegen en... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : Bij de aanvang van de veldrede in Lukas 6:17 is sprake van een grote menigte van volk, niet allen uit het gehele joodse land maar ook uit de heidense landstreken Tyrus en Sidon. In 'Lukas de Jood' (par. 5.1.e) wijs je erop dat de zegen en... Meer/More info...
De opwekking van de jongeling te Naïn (Lukas 7:11-17)
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Bij het schrijven van zijn verhaal over de opwekking van de jongeling in Naïn heeft Lukas zich laten inspireren door het verhaal in 1 Koningen 17 over Elia’s verblijf bij de weduwe van Sarfat/Serepta. De parallellen tussen beide... Meer/More info...
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Bij het schrijven van zijn verhaal over de opwekking van de jongeling in Naïn heeft Lukas zich laten inspireren door het verhaal in 1 Koningen 17 over Elia’s verblijf bij de weduwe van Sarfat/Serepta. De parallellen tussen beide... Meer/More info...
De verschijning van Mozes en Elia op de berg (Lukas 9:28-36)
Vraag & Antwoord - Vraag : In het verhaal over de "verheerlijking op de berg" verschijnen Mozes en Elia aan Jezus. Heeft de combinatie van deze twee iets te maken met hun bijzondere levenseinde? Is er een link tussen de hemelvaart van Elia (2 Koningen 2:1-11) en het... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : In het verhaal over de "verheerlijking op de berg" verschijnen Mozes en Elia aan Jezus. Heeft de combinatie van deze twee iets te maken met hun bijzondere levenseinde? Is er een link tussen de hemelvaart van Elia (2 Koningen 2:1-11) en het... Meer/More info...
De barmhartige Samaritaan (Lukas 10:25-37)
Vraag & Antwoord - Vraag 1 : In de gelijkenis van de barmhartige Samaritaan loopt de priester met een boog om het slachtoffer heen. Volgens Leviticus 21:1-3 mag een priester geen lijk aanraken, omdat hij daardoor onrein wordt en de tempeldienst voor hem dan is... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag 1 : In de gelijkenis van de barmhartige Samaritaan loopt de priester met een boog om het slachtoffer heen. Volgens Leviticus 21:1-3 mag een priester geen lijk aanraken, omdat hij daardoor onrein wordt en de tempeldienst voor hem dan is... Meer/More info...
Naastenliefde (Lukas 10:25-37)
Vraag & Antwoord - Vraag : Ik heb altijd gedacht dat het artikel op Wikipedia over naastenliefde de clou ervan goed weergeeft. Waar komt dan uw idee vandaan dat de naaste iemand is die je in de ogen moet kunnen kijken? Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : Ik heb altijd gedacht dat het artikel op Wikipedia over naastenliefde de clou ervan goed weergeeft. Waar komt dan uw idee vandaan dat de naaste iemand is die je in de ogen moet kunnen kijken? Meer/More info...
Marta en Maria (Lukas 10:38-42)
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - De familie ‘Marta, Maria en hun broer Lazarus’ uit Betanië bij Jeruzalem is vooral bekend uit het vierde evangelie. Elders heb ik betoogd dat dat evangelie ontstaan is in een kring rond Jezus’ vriend en leerling Lazarus.[1]... Meer/More info...
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - De familie ‘Marta, Maria en hun broer Lazarus’ uit Betanië bij Jeruzalem is vooral bekend uit het vierde evangelie. Elders heb ik betoogd dat dat evangelie ontstaan is in een kring rond Jezus’ vriend en leerling Lazarus.[1]... Meer/More info...
Het lasteren van de heilige geest (Lukas 12:10; Matteüs 12:31-32)
Vraag & Antwoord - Vraag (1) : De zonde of lastering tegen de Heilige Geest komt in zowel Mattheus, Marcus als Lucas voor. Nu is mijn vraag wat dit precies inhoudt en of er verwijzing is naar Tenach c.q. de Tora betreffende dit onderwerp. Ik merk dat... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag (1) : De zonde of lastering tegen de Heilige Geest komt in zowel Mattheus, Marcus als Lucas voor. Nu is mijn vraag wat dit precies inhoudt en of er verwijzing is naar Tenach c.q. de Tora betreffende dit onderwerp. Ik merk dat... Meer/More info...
Jezus tafelt op sjabbat met Farizeeën (Lukas 14:1-14)
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Lukas is de enige evangelist die vertelt dat Jezus bij de Farizeeën aan huis kwam om met hen de maaltijd te gebruiken, en wel drie keer (7:36; 11:37; 14:1). Lukas’ houding tegenover de Farizeeën is veel milder dan die van Markus en... Meer/More info...
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Lukas is de enige evangelist die vertelt dat Jezus bij de Farizeeën aan huis kwam om met hen de maaltijd te gebruiken, en wel drie keer (7:36; 11:37; 14:1). Lukas’ houding tegenover de Farizeeën is veel milder dan die van Markus en... Meer/More info...
De verloren zoon (Lukas 15:11-32)
Vraag & Antwoord - Vraag : Onlangs mocht ik me bezig houden met de gelijkenis van de verloren zoon (Lukas 15:11-32). Al peinzend bedacht ik dat die iets te maken moet hebben met de gemeente waarvoor Lukas schrijft. Zo kwam ik tot de gedachte dat de jongste zoon wel... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : Onlangs mocht ik me bezig houden met de gelijkenis van de verloren zoon (Lukas 15:11-32). Al peinzend bedacht ik dat die iets te maken moet hebben met de gemeente waarvoor Lukas schrijft. Zo kwam ik tot de gedachte dat de jongste zoon wel... Meer/More info...
De rijke man en de arme Lazarus (Lukas 16:19-31)
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Deze gelijkenis, die geen parallel heeft in de andere evangeliën, is een typisch voorbeeld van Lukas’ vertelkunst, vergelijkbaar met de vertelkunst van de Hebreeuwse Bijbel: compact, gelaagd, indicatief, maatschappelijk relevant,... Meer/More info...
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Deze gelijkenis, die geen parallel heeft in de andere evangeliën, is een typisch voorbeeld van Lukas’ vertelkunst, vergelijkbaar met de vertelkunst van de Hebreeuwse Bijbel: compact, gelaagd, indicatief, maatschappelijk relevant,... Meer/More info...
De vasthoudende weduwe (Lukas 18:1-8)
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Dit is een typisch Lukasverhaal dat men in de andere evangeliën niet aantreft. Ik had over deze gelijkenis eens een gesprek met Willem Zuidema (zijn nagedachtenis zij tot zegen) die niet kon begrijpen dat een rechter in Israël zo... Meer/More info...
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Dit is een typisch Lukasverhaal dat men in de andere evangeliën niet aantreft. Ik had over deze gelijkenis eens een gesprek met Willem Zuidema (zijn nagedachtenis zij tot zegen) die niet kon begrijpen dat een rechter in Israël zo... Meer/More info...
De weduwe als beeld voor het onderdrukte Israël (Lukas 18:1-8)
Vraag & Antwoord - Vraag : Bij Zoon des mensen (Lukas 18:8b) geef je aan dat de “weduwe” in Lukas 18:1-8 beeldspraak is voor het verstrooide Israël, Israël in de verdrukking of Israël in de macht van een vreemde mogendheid. Waarop is die... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : Bij Zoon des mensen (Lukas 18:8b) geef je aan dat de “weduwe” in Lukas 18:1-8 beeldspraak is voor het verstrooide Israël, Israël in de verdrukking of Israël in de macht van een vreemde mogendheid. Waarop is die... Meer/More info...
Zoon des mensen (Lukas 18:8b)
Vraag & Antwoord - Vraag : Wat is de betekenis van Lukas 18:8b over de 'Zoon des mensen'? En wat betekent het Griekse woord 'pistis' (in Nederlandse vertalingen 'geloof') in dit verband? Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : Wat is de betekenis van Lukas 18:8b over de 'Zoon des mensen'? En wat betekent het Griekse woord 'pistis' (in Nederlandse vertalingen 'geloof') in dit verband? Meer/More info...
De gelijkenissen van de talenten en de ponden (Lukas 19:11-27; Matteüs 25:14-30)
Artikel - De gelijkenissen van de talenten en de pondenHoe Lukas een gelijkenis van Matteüs aanpaste aan zijn messiaanse strategie In Matteüs 25:14-30 lezen we de ‘gelijkenis van de talenten’, in Lukas 19:11-27 die ‘van de... Meer/More info...
Artikel - De gelijkenissen van de talenten en de pondenHoe Lukas een gelijkenis van Matteüs aanpaste aan zijn messiaanse strategie In Matteüs 25:14-30 lezen we de ‘gelijkenis van de talenten’, in Lukas 19:11-27 die ‘van de... Meer/More info...
De vraag naar de opstanding (Lukas 20:27-38)
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Dit verhaal heeft Lukas overgenomen uit zijn bronnen Markus en Matteüs,[1] waarna hij er zijn eigen formulering aan heeft gegeven. Omdat geen van de drie evangelisten sympathiek stond tegenover de Sadduceeën, is de strekking van... Meer/More info...
Toelichting bij een Bijbelgedeelte - Dit verhaal heeft Lukas overgenomen uit zijn bronnen Markus en Matteüs,[1] waarna hij er zijn eigen formulering aan heeft gegeven. Omdat geen van de drie evangelisten sympathiek stond tegenover de Sadduceeën, is de strekking van... Meer/More info...
Jezus' laatste sedermaaltijd (Lukas 22:14-39; Matteüs 26:21-30)
Artikel - Op de dag vóór Goede Vrijdag - Witte donderdag genoemd - wordt tegenwoordig in veel kerken de instelling van het avondmaal of de eucharistie herdacht en gevierd. Dat Jezus’ laatste maaltijd, althans bij de evangelisten Markus,... Meer/More info...
Artikel - Op de dag vóór Goede Vrijdag - Witte donderdag genoemd - wordt tegenwoordig in veel kerken de instelling van het avondmaal of de eucharistie herdacht en gevierd. Dat Jezus’ laatste maaltijd, althans bij de evangelisten Markus,... Meer/More info...
Avondmaal/Eucharistie (Lukas 22:19a; Matteüs 26:26-28)
Vraag & Antwoord - Vraag : In de verhalen over Jezus' laatste avondmaal wordt verteld over het eten van Jezus' lichaam (het brood) en het drinken van zijn bloed (de wijn)(Markus 14:22-24, Matteüs 26:26-28 en Lukas 22:19). Wat is de betekenis van die woorden? En... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : In de verhalen over Jezus' laatste avondmaal wordt verteld over het eten van Jezus' lichaam (het brood) en het drinken van zijn bloed (de wijn)(Markus 14:22-24, Matteüs 26:26-28 en Lukas 22:19). Wat is de betekenis van die woorden? En... Meer/More info...
Hanengekraai (Lukas 22:34, 60-61; Matteüs 26:34, 75)
Vraag & Antwoord - Vraag : In een Engels commentaar op Markus van D.E. Nineham (Pelican serie) stond in een voetnoot dat er in de tijd van Jezus geen hanen waren in het land Israël. Verder is er van Flavius Josephus een vermelding over een verbod op... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : In een Engels commentaar op Markus van D.E. Nineham (Pelican serie) stond in een voetnoot dat er in de tijd van Jezus geen hanen waren in het land Israël. Verder is er van Flavius Josephus een vermelding over een verbod op... Meer/More info...
De wil van God (Lukas 22:41-42)
Vraag & Antwoord - Vraag : Hoe kun je de wil van de Vader duiden als Jezus bidt: “Laat deze beker aan mij voorbij gaan, maar niet mijn wil, maar Jouw wil geschiede.” Is dat een later toevoeging aan het evangelieverhaal? Worden deze woorden Jezus vanuit... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : Hoe kun je de wil van de Vader duiden als Jezus bidt: “Laat deze beker aan mij voorbij gaan, maar niet mijn wil, maar Jouw wil geschiede.” Is dat een later toevoeging aan het evangelieverhaal? Worden deze woorden Jezus vanuit... Meer/More info...
Het groene en het dorre hout (Lukas 23:31)
Vraag & Antwoord - Vraag : Wat is de betekenis van Jezus' korte gelijkenis in Lukas 23:31 "Want indien zij dit aan het groene hout doen, wat zal met het dorre gebeuren?" Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : Wat is de betekenis van Jezus' korte gelijkenis in Lukas 23:31 "Want indien zij dit aan het groene hout doen, wat zal met het dorre gebeuren?" Meer/More info...
Opstanding uit de doden (Lukas 24:13-35; Johannes 20:1-18))
Vraag & Antwoord - Vraag : In paragraaf 5.2 van je boek ‘Onze Vader, onze Koning’ laat je zien dat het Jodendom allerlei vormen van opstanding uit de doden kent. Zou ook in het verhaal van de Emmaüsgangers (Lukas 24:13-35) en in het... Meer/More info...
Vraag & Antwoord - Vraag : In paragraaf 5.2 van je boek ‘Onze Vader, onze Koning’ laat je zien dat het Jodendom allerlei vormen van opstanding uit de doden kent. Zou ook in het verhaal van de Emmaüsgangers (Lukas 24:13-35) en in het... Meer/More info...
Jezus' afscheid van zijn discipelen (Lukas 24:51)
Vragen & antwoorden - Vraag : In je boek Lukas de Jood (Folianti, 2009, pag. 69 voetnoot b) schrijf je dat in Lukas 24:51 bij het afscheid van Jezus en zijn discipelen geen sprake is van opneming in de hemel. Maar in de Nieuwe Bijbelvertaling (2004) luidt dit vers:... Meer/More info...
Vragen & antwoorden - Vraag : In je boek Lukas de Jood (Folianti, 2009, pag. 69 voetnoot b) schrijf je dat in Lukas 24:51 bij het afscheid van Jezus en zijn discipelen geen sprake is van opneming in de hemel. Maar in de Nieuwe Bijbelvertaling (2004) luidt dit vers:... Meer/More info...